|
La Edukada Servo de I-LO en Tarnovo
Materialoj por geliceanoj |
![]() LA INTERPLANEDA MISIOAŭtoro: A. E. van Vogt |
©2026 Geo
|
| La Enhavo |
Senforma Anabis etendiĝis tra vasta spaco ampleksanta la tutan galaksion. Miliardoj da partikloj de lia korpo vibris malforte, preskaŭ nerimarkeble, aŭtomate moviĝante for de la ruiniga varmo kaj radiado de ducent miliardoj brulantaj sunoj, kaj fermiĝante en streĉa ringo ĉirkaŭ miliardoj da planedoj, li sufokis per febra, nesatigebla malsato la kvarilionojn de pulsantaj punktoj, en kiuj troviĝis mortantaj estaĵoj – lia nutraĵo.
Ĉio ne sufiĉis por li. La terura konscio pri baldaŭa morto pro malsato tralikiĝis en la plej malproksimajn partojn de lia korpo. Tra la sennombraj eteraj ĉeloj de lia strukturo, mesaĝoj pri la manko de nutraĵo vojaĝis de proksime kaj malproksime. Jam tre longe li malsatis.
Malrapide li komencis konsciiĝis, ke li estis tro granda – aŭ tro malgranda. Komence li faris la fatalan eraron permesi al si senliman kreskon. En tiuj jaroj, la estonteco ŝajnis sekura. La spaco de la ĉiam kreskanta, grandega galaksio ne havis finon. Kaj li disvastiĝis fanfarone, ĝoje, kiel praa organismo, konscianta sian grandiozan destinon.
Li vere estis praa tiam. En la malklaraj komencoj de la universo, li estis nur gaso leviĝanta el nebula marĉo. La gaso havis neniun odoron aŭ guston, sed iel ĝi ekigis dinamikan kombinaĵon. Kaj tiel komenciĝis la vivo.
Komence li estis nur bulo da nevidebla nebulo. Li febre saltis super la malklaraj, kotaj akvoj, kiuj naskis lin, tordante kaj turniĝante, plonĝante, persekutante siajn predojn senlace, kun kreskanta preteco, kreskanta deziro, kiu trenis lin kien io – io ajn – estis mortanta per perforta morto.
Ĉar la morto de aliaj estis lia nutraĵo.
Li ne interesiĝis pri tio, ke la procezo al kiu li ŝuldis sian vivon estis unu el la plej komplikaj fenomenoj en natura biokemio. Li estis altirita de plezuro kaj ekscito, ne de informoj. Kian ĝojon li sentis, kiam li sukcesis ŝvebi super du insektoj zumantaj en furioza mortiga lukto, ĉirkaŭi ilin kaj atendi, tremante kun ĉiu gasa atomo, ĝis la vivoforto de la venkito leviĝis kaj kombinis kun siaj propraj malstabilaj elementoj. , kaŭzante elektran ŝokon en ili.
Tiam estis sentempa periodo, kiam lia vivo konsistis nur el senzorga serĉado de nutraĵo. Lia mondo estis limigita al mallarĝa marĉo de griza, nuba mondo, kie li gvidis feliĉan, idilian, preskaŭ sensencan ekzistadon. Sed eĉ en ĉi tiu lando de difuza sunlumo, li komencis kreski preskaŭ nerimarkeble. Li bezonis pli da nutraĵo, pli ol la kaosa serĉado de mortantaj insektoj povis provizi al li.
Tial li akiris kruelan, specifan scion respondan al la kondiĉoj de ĉi tiu malvarma, marĉa lando. Li lernis kiuj insektoj estas rabaj kaj kiuj predaj. Li lernis la ĉastempojn de ĉiu specio kaj la lokojn kie etaj, neflugantaj estaĵoj kaŝatendis, ĉar tiuj flugantaj estis pli malfacile spureblaj. Kvankam – kiel Anabis malkovris – ili ankaŭ havis siajn kutimojn. Li lernis uzi sian nebulan formon por logi sensuspektajn predojn al predantoj.
Li havis tiam sufiĉe da nutraĵo, kaj eĉ troe. Do li kreskis kaj denove komencis senti malsaton. Pro neceso, li konsciiĝis, ke ekzistis vivo ankaŭ ekster la marĉo.
Iun tagon, kiam li flugis pli malproksimen ol kutime, li renkontis la finon de sanga batalo inter du gigantaj, kirasaj bestioj. La longedaŭraj emocioj, kiujn li travivis, kiam la vivoforto de la venkita monstro fluis tra li, la tuta kvanto mem de tiu energio, pelis lin al ekstazo, kiun li neniam antaŭe spertis. Por kelkaj horoj, dum kiuj la venkinto estis formanĝanta la tremantan korpon de sia viktimo, Anabis kreskis milionoble pli granda.
Ene de tago kaj nokto post ĉi tiu evento, la vaporanta ĝangalmondo estis ĉirkaŭita de la nubo de Anabis. Li kovris ĉiujn oceanojn, ĉiujn kontinentojn, kaj atingis ĝis tie, kie la eternaj nuboj cedis lokon al la pura sunlumo. Poste, en lia fazo de disvolviĝo de inteligenteco, li analizis kio okazis al li tiun tagon. Kreskante, li absorbis certajn specojn de gaso el la ĉirkaŭanta lin atmosfero. Por kreskado li bezonis du aganatojn. La unua estis nutraĵo, kiun li devis akiri mem, kaj la dua estis la naturaj efikoj de la ultraviola radiado de la suno. Nur eta frakcio de la bezonataj mallongfrekvencaj ondoj atingis la marĉon disvastiĝantan malalte sub nuboj en la humidoplena atmosfero. La rezulto de ilia ago estis relative malgranda, limigita, ne superante la skalon de la planedo.
Kiam Anabis kreskis super la nebuloj, li iĝis multe pli eksponita al la ultraviola radiado. Lia dinamika ekspansio komenciĝis, daŭrante dum eonoj. En la dua tago li atingis la plej proksiman planedon. Fine li disvastiĝis al la rando de la galaksio kaj aŭtomate atingis la brilan gemojn en aliaj stelsistemoj. Ĉi tie tamen venkis lin la distanco, kiu ne cedis al lia lama, rampanta substanco.
Li ensorbis scion same avide, kiel nutraĵon. Komence li kredis, ke liaj pensoj apartenas al li. Kun la tempo, tamen, li konsciiĝis, ke la elektra energio de nervaj sinapsoj, kiujn li absorbis partoprenante en ĉiu sekva morto, kunportis la scion de la venkinto kaj la mortanto. Li restis sur ĉi tiu pensa nivelo dum iom da tempo. Li lernis la bestan ruzon de karnovoraj ĉasistoj kaj la arton de eskapo kaj kamuflo de iliaj viktimoj. Poste, tamen, sur kelkaj diversaj planedoj, li renkontis tute alian specon de inteligenteco: li renkontis pensantajn estaĵojn, civilizacion kaj sciencon.
Li lernis de ili ke kiam li koncentrus siajn atomojn, li kreus truojn en la spaco tra kiuj li povus trapasi kaj aperi en malproksimaj lokoj. Li lernis movi materion tiel. Nature, li komencis redukti la planedojn al la nivelo de la praa ĝangalo, ĉar tiaj mondoj havigis al li la plej multe de la vivoforto. Li portis grandegajn pecojn ŝiritajn de aliaj ĝangalaj planedoj tra hiperspaco. Li movis malvarmajn mondojn pli proksimen al la sunoj.
Ĉio ne sufiĉis por li.
Liaj tagoj de gloro ŝajnis tiel mallongaj kiel palpebrumo. Kiam li havis sufiĉe da nutraĵo, li kreskis fulmrapide. Malgraŭ sia enorma inteligenteco, li povis neniel konservi sian ekvilibron. Terura timo ekkaptis lin, kiam li komprenis, ke li baldaŭ renkontos detruon.
La alveno de la ŝipo donis al li esperon. Se li etendiĝus danĝere en unu direkto, li povus sekvi la spuron de kosmaj vizitantoj ĝis li venus al ilia origino. Li tiel komencus malesperan batalon por vivo, saltante de galaksio al galaksio, disvastiĝante pli kaj pli malproksimen en la senfinan nokton. Dum ĉi tiuj jaroj, li devos vivi kun la espero, ke li denove transformos la planedojn en praajn ĝangalojn, kaj ke la universo ne havas limojn...
* * *
Por homoj, la nigreco de kosmo estis neniu obstaklo. "La Stel-Hundo" haltis sur vasta ebenaĵo kovrita de disŝutitaj dentitaj metalpecoj. Brilo eliĝis el ĉiuj lumfenestroj. Grandegaj reflektoroj radiis torentojn da lumo sur vicojn da maŝinoj fosantaj larĝajn kavojn sur la surfaco de ĉi tiu mondo kie fero estis abunda. En la komenco, fero estis provizita en ununuran produktaparaton kiu faris torpedojn de malstabilaj ferkunmetaĵoj kun rapideco de unu peco perminute kaj lanĉis ilin tuj en la spacon.
Ĉe tagiĝo la venontan matenon, la produktfabriko komencis fari duplikatojn de si mem, kaj kromaj mekanizitaj ŝargiloj komencis liveri feron al la novaj maŝinoj. Baldaŭ, centoj, kaj poste miloj da aparatoj produktis elegantajn nigrajn torpedojn kiuj leviĝis serie en la nokton, disĵetante radioaktivan substancon en ĉiuj direktoj. Ĝi devis daŭri tridek mil jarojn. Ili estas tiel dizajnitaj por ke ili ne malproksimiĝu de la gravita kampo de sia galaksio, kaj samtempe ne falu sur la surfacojn de planedoj aŭ sunoj.
Kiam la ruĝa tagiĝo malrapide heligis la horizonton la sekvan matenon, inĝeniero Pennons dissendis ĝeneralan anoncon:
– Nuntempe ni produktas naŭ mil torpedojn persekunde kaj, laŭ mi, ni povas sekure lasi la maŝinojn ĉi tie nekontrolitaj. Mi metis partan ekranon ĉirkaŭ la planedo por malhelpi iun ajn ĝeni produktadon. Ni nur devas trovi pliajn cent tiajn ferajn mondojn, kaj tiam nia disvastiĝinta amiko komencos senti malsaton en siaj esencaj organoj. Estas tempo ekflugi.
* * *
Kelkajn monatojn poste, ili decidis, ke venis tempo ekveturi al la NGC-50347-nebulozo. Astronomo Lester pravigis la elekton jene:
– Ĉi tiu galaksio estas naŭcent milionoj da lumjaroj for. Se la gasa intelekto sekvos nian spuron, malgraŭ sia mirinda grandeco, ĝi perdiĝos en la mallumo de nokto, kiu laŭvorte ne havas finon.
Li sidiĝis. Sekve parolis Grosvenor.
– Mi certas, ke vi ĉiuj komprenas, ke ni ne intencas flugi tiel malproksimen. Necesus centojn, eble eĉ milojn da jaroj por atingi tien. Ni nur volas treni ĉi tiun malamikan vivoformon en la malplenon, kie ĝi mortos de malsato. La murmuro de ĝiaj pensoj diros al ni, ĉu ĝi sekvis nin. Ni scios, ke ĝi mortis, kiam ĉesos la murmuro.
Ĝuste tio okazis.
* * *
La tempo pasis. Grosvenor eniris la prelegejon kaj rimarkis, ke la publiko denove pligrandiĝis. Ĉiuj sidlokoj estis okupataj, eĉ kelkajn seĝojn oni aldonis el najbaraj kajutoj. Li komencis sian posttagmezan prelegon.
– Neksialisto traktas aferojn holisme. Homo dividis vivon kaj materion en apartajn sekciojn, t.e. scion kaj eston. Kaj, kvankam li foje uzas vortojn indikantajn ke li konscias pri la unueco de la naturo, malgraŭ tio li tamen kondutas kvazaŭ unu, senlime varia universo estus kunmetita de multaj aparte agantaj elementoj. Hodiaŭ ni parolos pri teknikoj...
Li paŭzis. Lia rigardo vagis sur la vizaĝoj de la aŭskultantoj kaj subite konata figuro apud la muro kaptis lian atenton. Post momenta hezito, li rekomencis sian prelegon:
– … kiuj montras kiel venki ĉi tiun breĉon inter realeco kaj homa konduto.
Li priskribis la teknikon, kaj ĉe la muro, Gregory Kent faris siajn unuajn notojn pri neksialismo.
Kaj la esplorŝipo "Slel-Hundo", portanta etan fragmenton de homa civilizacio surŝipe, rapidis pli kaj pli rapide tra la nokto, kiu havis nenian finon.
Nek komencon.
FINO
![]() |
La Fakgrupo de Kemio-Fiziko-Informatiko en la Unua Liceo Ĝeneraledukada nomita al Kazimierz Brodziński en Tarnowo Str. Piłsudskiego 4 ©2026 mag. Jerzy Wałaszek |
La materialoj nur por edukada uzado. Ilia kopiado kaj multobligado licas
nur se oni sciigas pri la fonto kaj ne demandas monon por ili.
Bonvolu sendi demandojn al: i-lo@eduinf.waw.pl
Nia edukada servo uzas kuketojn. Se vi ne volas ricevi ilin, bloku ilin en via legilo.