Serwis Edukacyjny
w I-LO w Tarnowie
obrazek

Materiały dla uczniów liceum

  Wyjście       Spis treści       Wstecz       Dalej  

obrazek

Autor: Steven Vickers
Tłumaczył: mgr Jerzy Wałaszek

©2021 mgr Jerzy Wałaszek
I LO w Tarnowie

ROZDZIAŁ 8 – Programowanie komputera

Rozkazy: RUN, LIST
Programy
Edycja programów

SPIS TREŚCI
ROZDZIAŁ 1 Przygotowanie ZX81
ROZDZIAŁ 2 Wydawanie komputerowi poleceń
ROZDZIAŁ 3 Lekcja historii
ROZDZIAŁ 4 Sinclair ZX81 jako kalkulator kieszonkowy
ROZDZIAŁ 5 Funkcje
ROZDZIAŁ 6 Zmienne
ROZDZIAŁ 7 Łańcuchy tekstowe
ROZDZIAŁ 8 Programowanie komputera
ROZDZIAŁ 9 Dalsze programowanie komputera
ROZDZIAŁ 10 Jeśli ...
ROZDZIAŁ 11 Zestaw znaków
ROZDZIAŁ 12 Pętle
ROZDZIAŁ 13 Wolno i Szybko
ROZDZIAŁ 14 Podprogramy
ROZDZIAŁ 15 Uruchamianie programów
ROZDZIAŁ 16 Pamięć taśmowa
ROZDZIAŁ 17 Wyświetlanie z bajerami
ROZDZIAŁ 18 Grafika
ROZDZIAŁ 19 Czas i ruch
ROZDZIAŁ 20 Drukarka dla ZX81
ROZDZIAŁ 21 Podłańcuchy
ROZDZIAŁ 22 Tablice
ROZDZIAŁ 23 Gdy zaczyna brakować pamięci
ROZDZIAŁ 24 Liczenie na palcach
ROZDZIAŁ 25 Jak pracuje komputer
ROZDZIAŁ 26 Stosowanie kodu maszynowego
ROZDZIAŁ 27 Organizacja pamięci
ROZDZIAŁ 28 Zmienne systemowe
DODATKI
A Zestaw znaków
B Numery komunikatów
C ZX81 dla znających język BASIC

ROZDZIAŁ 8 – Programowanie komputera

A teraz w końcu napiszesz program dla komputera. Wyłącz i włącz komputer, aby się po prostu upewnić, iż jest wyczyszczony. Teraz wpisz:

10 LET MASLO=75        (i NEWLINE)

a na ekranie zobaczysz to:

obrazek

Różni się to od tego, co się stało z JAJA w rozdziale 6; jeśli wpiszesz

PRINT MASLO

to zobaczysz (z komunikatu 2), że zmienna MASLO nie została ustawiona. (Naciśnij ponownie NEWLINE, a ekran powinien powrócić do wyglądu jak na obrazku).

Ponieważ polecenie LET posiadało numer 10 przed sobą, komputer nie wykonał go od razu, lecz zachował sobie na później. Liczba 10 jest numerem wiersza programu i jest wykorzystywana do odwoływania się do niego w prawie taki sam sposób jak nazwy odwołują się do zmiennych. Zbiór takich zapamiętanych poleceń jest nazywany programem. Teraz wpisz:

20 PRINT MASLO

a ekran powinien wyglądać następująco:

obrazek

To jest listing twojego programu. Aby program wykonać, wpisz:

RUN     (nie zapomnij o NEWLINE)

a odpowiedź 75 pojawi się w lewym górnym narożniku ekranu. Na spodzie po lewej stronie zobaczysz komunikat 0/20. Jak wiesz, 0 oznacza "OK, bez problemów", a 20 jest numerem wiersza, gdzie skończył się program. Naciśnij NEWLINE, a listing powróci na ekran.

Zwróć uwagę, iż polecenia były wykonywane w kolejności ich numerów wierszy.

Załóżmy teraz, iż nagle przypomniałeś sobie, że musisz również zapisać cenę drożdży. Wpisz:

15 LET DROZDZE=40

i już masz to w programie. Byłoby dużo trudniej, gdyby dwa pierwsze wiersze zostały ponumerowane 1 i 2 zamiast 10 i 20 (numery wierszy muszą być liczbami całkowitymi pomiędzy 1 a 9999), zatem wyjaśnia to dlaczego przy wprowadzaniu pierwszych wierszy programu dobrą praktyką jest zostawienie odstępów w ich numeracji.

Teraz chcesz zmienić wiersz 20 na:

20 PRINT MASLO, DROZDZE

Mógłbyś wpisać cały wiersz od nowa, lecz istnieje sposób wykorzystania tego, co już jest w programie. Widzisz ten mały znak  >  przy wierszu 15? To jest kursor programu, a wskazywany przez niego wiersz jest wierszem bieżącym. Naciśnij klawisz obrazek (6 z SHIFT), a przesunie się on w dół do wiersza 20 (obrazek przesunie go z powrotem do góry). Teraz naciśnij klawisz EDIT (1 z SHIFT), a kopia wiersza 20 zostanie wyświetlona na spodzie ekranu. Naciśnij 7 razy klawisz obrazek, aby przesunąć kursor  L  na koniec tego wiersza i potem wpisz:

,DROZDZE  (bez NEWLINE)

Linia na spodzie ekranu powinna teraz mieć wygląd taki:

20 PRINT MASLO, DROZDZE L

Naciśnij NEWLINE, a zamieni ona stary wiersz 30. Ekran będzie teraz wyglądał tak:

obrazek

Uruchom ten program poleceniem RUN i obie ceny zostaną wyświetlone.

(Oto użyteczny trik wykorzystujący EDIT do usunięcia w całości edytowanego na spodzie wiersza. Naciśnij EDIT, a bieżący wiersz zostanie sprowadzony na dół z programu, zastępując to, co chcesz usunąć. Jeśli teraz naciśniesz NEWLINE, to wiersz ten zostanie ponownie wstawiony do programu nie robiąc mu żadnej różnicy, a spód ekranu będzie wymazany z pozostawionym jedynie kursorem.)

Teraz wpisz - udając roztargnienie -

12 LET DROZDZE=40

Zostanie to wstawione do programu, gdzie uświadomisz sobie swoją pomyłkę. Aby wymazać ten niepotrzebny wiersz, wpisz:

12      (oczywiście z NEWLINE)

Ze zdziwieniem zobaczysz, że zniknął kursor programu. Powinieneś wyobrazić sobie, iż jest on teraz ukryty pomiędzy wierszami 10 i 15, zatem jeśli naciśniesz obrazek, zostanie on przesunięty do wiersza 10, a gdy naciśniesz obrazek, przejdzie on w dół do wiersza 15.

Na koniec wpisz:

LIST 15

Teraz zobaczysz na ekranie:

15 > LET DROZDZE=40
20   PRINT MASLO, DROZDZE

Wiersz 10 zniknął z ekranu, lecz wciąż w nim jest - o czym możesz się szybko przekonać naciskając ponownie NEWLINE. Jedynym wynikiem  LIST 15 jest utworzenie listingu rozpoczynającego się od wiersza 15 i umieszczenie kursora programu w wierszu 15.

LIST

samo z siebie tworzy listing od początku programu.

Podsumowanie

Programy

Edycja programów przy pomocy obrazekobrazek i EDIT.

Polecenia: RUN, LIST

Ćwiczenia

  1. Zmodyfikuj program tak, aby wyświetlał nie tylko same ceny, lecz również informację, do których produktów ceny się odnoszą.
  1. Użyj klawisza EDIT do zmiany ceny masła.
  1. Uruchom program, a później wpisz:

    PRINT
    MASLO, DROZDZE

    Zmienne wciąż tam są, nawet gdy program się zakończył.
  1. Wpisz:

    12      (i NEWLINE)

    Znowu kursor programu ukryje się pomiędzy wierszami 10 i 15. Teraz naciśnij EDIT, a wiersz 15 zostanie sprowadzony na spód ekranu; gdy kursor programu jest ukryty pomiędzy dwoma wierszami, EDIT sprowadza do edycji drugi z wierszy. Wciśnij NEWLINE, aby wyczyścić dolną część ekranu.

    Teraz wpisz:

    30

    Tym razem kursor programu ukryje się za końcem programu, a gdy naciśniesz EDIT, na spód zostanie sprowadzony wiersz 20.
  1. Umieść w programie polecenie LIST, aby po uruchomieniu wyświetlił sam siebie.
Na początek:  podrozdziału   strony 

Zespół Przedmiotowy
Chemii-Fizyki-Informatyki

w I Liceum Ogólnokształcącym
im. Kazimierza Brodzińskiego
w Tarnowie
ul. Piłsudskiego 4
©2021 mgr Jerzy Wałaszek

Materiały tylko do użytku dydaktycznego. Ich kopiowanie i powielanie jest dozwolone
pod warunkiem podania źródła oraz niepobierania za to pieniędzy.

Pytania proszę przesyłać na adres email: i-lo@eduinf.waw.pl

Serwis wykorzystuje pliki cookies. Jeśli nie chcesz ich otrzymywać, zablokuj je w swojej przeglądarce.

Informacje dodatkowe.