Serwis Edukacyjny
Nauczycieli

w I-LO w Tarnowie
obrazek

  Wyjście       Spis treści       Wstecz       Dalej  

obrazek

Autor artykułu
 mgr Jerzy Wałaszek
Konsultacje:
Wojciech Grodowski
mgr inż. Janusz Wałaszek

©2026 mgr Jerzy Wałaszek

obrazek

Mikrokontrolery

ATtiny11/12

Opis


obrazek

Educational and Non-Profit Use of Copyrighted Material:

If you use Microchip copyrighted material solely for educational (non-profit) purposes falling under the “fair use” exception of the U.S. Copyright Act of 1976 then you do not need Microchip’s written permission. For example, Microchip’s permission is not required when using copyrighted material in: (1) an academic report, thesis, or dissertation; (2) classroom handouts or textbook; or (3) a presentation or article that is solely educational in nature (e.g., technical article published in a magazine).

https://www.microchip.com/about-us/legal-information/copyright-usage-guidelines

SPIS TREŚCI
Podrozdziały

Opis

ATtiny11/12 jest 8-bitowym mikrokontrolerem CMOS o niskim poborze prądu, który został oparty na architekturze RISC (ang. Reduced Instruction Set Computing) AVR . Dzięki wykonywaniu dobrze zaprojektowanych instrukcji w pojedynczym cyklu zegara ATtiny11/12 osiąga wydajność bliską 1 MIPS na 1 MHz, pozwalając projektantowi systemu zoptymalizować pobór energii w funkcji prędkości przetwarzania.

Rdzeń AVR zawiera bogaty zbiór instrukcji z 32 roboczymi rejestrami ogólnego przeznaczenia oraz rejestrami systemowymi. Wszystkie rejestry są bezpośrednio połączone z Jednostką Arytmetyczno Logiczną JAL (ang. Arithmetic Logic Unit ALU), umożliwiając jednoczesny dostęp do dwóch niezależnych rejestrów w pojedynczej instrukcji wykonywanej w ciągu jednego cyklu zegarowego. Wynikowa architektura jest zwarta i efektywna pod względem kodów instrukcji, a jednocześnie osiąga wydajność do dziesięciu razy większą od typowych mikrokontrolerów CISC (ang. Complex Instruction Set Computer – komputer o liście złożonych rozkazów).

Model FLASH EEPROM Rejestry Zakres napięć Częstotliwość
ATtiny11L 1KB 32 2,7 - 5,5V 0 – 2,0 MHz
ATtiny11 1KB 32 4,0 - 5,5V 0 – 6,0 MHz
ATtiny12V 1KB 64 B 32 1,8 - 5,5V 0 – 1,2 MHz
ATtiny12L 1KB 64 B 32 2,7 - 5,5V 0 – 4,0 MHz
ATtiny12 1KB 64 B 32 4,0 - 5,5V 0 – 8,0 MHz

do podrozdziału  do strony 

Schemat blokowy ATtiny11

ATtiny11 posiada następujące cechy: 1KB pamięci FLASH, do 5 linii we/wy ogólnego przeznaczenia, jedną linię wejściową, 32 rejestry robocze ogólnego przeznaczenia, 8-bitowy timer/licznik, przerwania zewnętrzne i wewnętrzne, programowalny licznik zegarowy z wewnętrznym oscylatorem, dwa oddzielnie wybierane tryby oszczędzania energii. Tryb bezczynności (ang. Idle Mode) zatrzymuje mikroprocesor, lecz pozwala na pracę licznika i systemowi przerwań. Tryb wyłączenia zasilania (ang. Power-down Mode) zachowuje zawartość rejestrów, lecz wstrzymuje oscylator, wyłączają wszystkie inne funkcje aż  do następnego przerwania lub sprzętowego resetu. Wybudzanie lub przerwanie przy zmianie stanu końcówki pozwala ATtiny11 szybko reagować na zdarzenia zewnętrzne, wciąż pobierając mało energii w trybach uśpienia.

Mikrokontroler jest produkowany przy zastosowaniu technologii pamięci nieulotnych o wysokiej gęstości, którą opracowała firma Atmel. Przez połączenie 8-bitowego mikroprocesora RISC z pamięcią FLASH w jednym monolitycznym układzie scalonym, ATtiny11 stał się wydajnym mikrokontrolerem, który udostępnia wysoko elastyczne i efektywne pod względem kosztów rozwiązanie wielu wbudowanych aplikacji sterujących.

Mikrokontroler AVR ATtiny11 jest wspierany przez komplet narzędzi programistycznych i projektowych, łącznie z makroasemblerami, debuggerami/symulatorami programu, emulatorami wewnątrzukładowymi oraz zestawami ewaluacyjnymi.

obrazek

do podrozdziału  do strony 

Schemat blokowy ATtiny12

ATtiny12 posiada następujące cechy: 1KB pamięci FLASH, 64B pamięci EEPROM, do 6 linii we/wy ogólnego przeznaczenia, 32 rejestry robocze ogólnego przeznaczenia, 8-bitowy timer/licznik, przerwania zewnętrzne i wewnętrzne, programowalny licznik zegarowy z wewnętrznym oscylatorem, dwa oddzielnie wybierane tryby oszczędzania energii. Tryb bezczynności (ang. Idle Mode) zatrzymuje mikroprocesor, lecz pozwala na pracę licznika i systemowi przerwań. Tryb wyłączenia zasilania (ang. Power-down Mode) zachowuje zawartość rejestrów, lecz wstrzymuje oscylator, wyłączają wszystkie inne funkcje aż do następnego przerwania lub sprzętowego resetu. Wybudzanie lub przerwanie przy zmianie stanu końcówki pozwala ATtiny12 szybko reagować na zdarzenia zewnętrzne, wciąż pobierając mało energii w trybach uśpienia.

Mikrokontroler jest produkowany przy zastosowaniu technologii pamięci nieulotnych o wysokiej gęstości, którą opracowała firma Atmel. Przez połączenie 8-bitowego mikroprocesora RISC z pamięcią FLASH w jednym monolitycznym układzie scalonym, ATtiny12 stał się wydajnym mikrokontrolerem, który udostępnia wysoko elastyczne i efektywne pod względem kosztów rozwiązanie wielu wbudowanych aplikacji sterujących.

Mikrokontroler AVR ATtiny12 jest wspierany przez komplet narzędzi programistycznych i projektowych, łącznie z makroasemblerami, debuggerami/symulatorami programu, emulatorami wewnątrzukładowymi oraz zestawami ewaluacyjnymi.

obrazek

do podrozdziału  do strony 

Opcje zegara

Opis funkcji końcówek

obrazek
obrazek
VCC   Końcówka napięcia zasilającego.
GND   Końcówka masy.
PB5...PB0   Końcówki 6-bitowego portu we/wy B. PB4...0 są końcówkami we/wy udostępniającymi wewnętrzne oporniki podciągające (wybierane osobno dla każdego bitu), PB5 jest jedynie wejściem. W ATtiny12, PB5 jest wejściem lub wyjściem z  otwartym drenem. Końcówki portu przechodzą w stan wysokiej impedancji przy aktywnym stanie resetu, nawet jeśli zegar nie pracuje. Użycie końcówek PB5..3 jako wejść lub końcówek we/wy jest ograniczone w zależności od resetu i ustawień zegara, jak pokazuje tabela poniżej:
Opcje zegara PB5 PB4 PB3
Aktywny zewnętrzny reset używane(1) (2)
Zewnętrzny reset wyłączony wejście(3)/we/wy(4)
Zewnętrzny kwarc używane używane
Zewnętrzny kwarc niskiej częstotliwości używane używane
Zewnętrzny rezonator ceramiczny używane używane
Zewnętrzny oscylator RC we/wy(5) używane
Zewnętrzny zegar we/wy używane
Wewnętrzny oscylator RC we/wy we/wy
Uwagi: 1. "Używane" oznacza, iż dana końcówka jest przeznaczona dla resetu lub zegara.
  2. "–" oznacza, iż standardowa funkcja końcówki nie jest zmieniana przez opcję.
  3. "wejście" oznacza, że końcówka pełni funkcję wejścia portu.
  4. W ATtiny11 końcówka PB5 jest tylko wejściem. W ATtiny12 końcówka PB5 może być wejściem lub wyjściem z  otwartym drenem.
  5. "we/wy" oznacza, że końcówka jest końcówką we/wy portu.
XTAL1   Wejście do odwracającego wzmacniacza oscylatora i wejście do wewnętrznego modułu sterowania zegarem.
XTAL2   Wyjście z odwracającego wzmacniacza oscylatora.
RESET   Końcówka resetowania. Zewnętrzny reset jest generowany przez niski poziom na  końcówce RESET. Impulsy dłuższe od 50 ns wygenerują reset, nawet jeśli zegar nie pracuje. Krótsze impulsy nie dają gwarancji wygenerowania resetu.

Opcje zegara wybierają źródło zegarowe za pomocą przedstawionych poniżej bitów bezpiecznikowych (ang. fusebits) w pamięci FLASH:

Opcja zegarowa mikrokontrolera ATtiny11: CKSEL2:0. ATtiny12: CKSEL3:0
Zewnętrzny kwarc/rezonator ceramiczny 111 1111 ... 1010
Zewnętrzny kwarc o niskiej częstotliwości 110 1001 ... 1000
Zewnętrzny oscylator RC 101 0111 ... 0101
Wewnętrzny oscylator RC 100 0100 ... 0010
Zewnętrzny zegar 000 0001 ... 0000
Zarezerwowane pozostałe opcje -
Uwaga: "1" oznacza bit niezaprogramowany, "0" oznacza bit zaprogramowany

Wewnętrzny oscylator RC

Opcja wyboru wewnętrznego oscylatora RC udostępnia wbudowany w mikrokontroler oscylator, który pracuje z ustaloną częstotliwością, 1MHz  w ATtiny11 i 1,2 MHz w ATtiny12. Po wyborze tego oscylatora mikrokontroler może pracować bez zewnętrznych składników. Układ jest sprzedawany z tą opcją już ustawioną. W ATtiny11 oscylator licznika zegarowego jest używany jako zegar, natomiast ATtiny12 używa oddzielnego oscylatora kalibrowanego.

Oscylator kwarcowy

XTAL1 i XTAL2 są odpowiednio wejściem i wyjściem wzmacniacza odwracającego, który daje się skonfigurować jako wewnątrzukładowy oscylator, co pokazano na rysunku poniżej. Można tutaj użyć zarówno kwarcu jak i rezonatora ceramicznego. Maksymalną częstotliwością dla kwarców i rezonatorów jest 4 MHz. Minimalnym napięciem zasilania do uruchomienia kwarcu niskoczęstotliwościowego jest 2,5V.

obrazek
Uwaga: Gdy oscylator mikrokontrolera używany jest jako zegar dla zewnętrznego urządzenia, to bufor HC powinien być podłączony do oscylatora w sposób pokazany na rysunku.

Zegar zewnętrzny

Aby podłączyć do mikrokontrolera zegar z zewnętrznego źródła, końcówkę XTAL1 należy wysterować w sposób pokazany na rysunku poniżej:

obrazek

Zewnętrzny oscylator RC

W aplikacjach nieczułych na dokładne pomiary czasu można zastosować zewnętrzny oscylator RC w sposób pokazany na poniższym rysunku. Szczegóły doboru wartości R i C opisane są  wewnątrz artykułu. Zewnętrzny oscylator RC jest czuły na zakłócenia od sąsiednich końcówek i w celu uniknięcia problemów końcówka PB5 (RESET) powinna być używana jako wyjście lub jako końcówka resetowania, a  końcówka PB4 powinna być używana jako wyjście.

obrazek

 


do podrozdziału  do strony 

Zespół Przedmiotowy
Chemii-Fizyki-Informatyki

w I Liceum Ogólnokształcącym
im. Kazimierza Brodzińskiego
w Tarnowie
ul. Piłsudskiego 4
©2026 mgr Jerzy Wałaszek

Materiały tylko do użytku dydaktycznego. Ich kopiowanie i powielanie jest dozwolone pod warunkiem podania źródła oraz niepobierania za to pieniędzy.
Pytania proszę przesyłać na adres email: i-lo@eduinf.waw.pl
Serwis wykorzystuje pliki cookies. Jeśli nie chcesz ich otrzymywać, zablokuj je w swojej przeglądarce.

Informacje dodatkowe.