|
Serwis Edukacyjny Nauczycieli w I-LO w Tarnowie
Materiały dla uczniów liceum |
Wyjście Spis treści Wstecz Dalej
Autor artykułu: mgr Jerzy Wałaszek |
©2026 mgr Jerzy Wałaszek
|
| SPIS TREŚCI |
Zanim rozpoczniesz czytanie tego rozdziału:
pobierz plik instalacyjny emulatora VB81
przeczytaj instrukcję instalacji i użytkowania emulatora VB81
BANDW.P, BOMBER.P,
INVERS.P,
MINEFIELD.P,
SLIDER15.P, SNAKE.P,
XO.P
W tym rozdziale zebrałem stare programy dla ZX81, które udało mi się odtworzyć ze starych notatek. Sądzę, że część z nich może być użyteczna nawet dzisiaj. Niestety, wiele z napisanych przeze mnie programów zaginęło na zawsze. Wszystkie prezentowane tutaj programy można dowolnie wykorzystywać, na co wyrażam zgodę jako ich autor. Życzę wiele zabawy.
Pobierz plik – INVERS.P
Program INVERS właściwie nie jest grą, lecz planszą do gry logicznej. Można się nim bawić na różne sposoby. Celem jest albo przywrócenie pierwotnej postaci planszy po włączeniu mieszania klawiszem 1, albo odwrócenie wszystkich znaków na przeciwne za wyjątkiem jednego, albo otrzymywanie różnych ciekawych wzorków. Jeśli naciśniesz klawisz z literą od A do Y, to na planszy zostaną odwrócone na przeciwne literka naciśnięta oraz jej sąsiadki u góry, u dołu, z lewej i z prawej. Np. jeśli naciśniesz M na pustej planszy, to w negatywie znajdą się litery H, L, M, N i R. Na dole ekranu widoczne jest ostatnie 31 ruchów.
Program pierwotnie napisałem w ZX81 BASIC, lecz był okropnie wolny. Teraz odtworzyłem go ze starych notatek i skompilowałem kompilatorem MCODER 2. Efekt jest bardzo przyzwoity i gra stała się dynamiczna i bardziej zabawna.
Pobierz plik – SLIDER15.P
Pamiętam, że zainspirowany programem INVERS napisałem podobny program SLIDER15, który jest implementacją na komputer ZX81 popularnej kiedyś gry w piętnastkę. Gra polega na ułożeniu poprzesuwanych kafelek, aby utworzyły pozycję wyjściową Kafelki można przesuwać tylko na wolne miejsce. Kafelka znajdująca się na swoim właściwym miejscu jest czarna, inaczej robi się szara.
Pierwotna wersja była w ZX81 BASIC i nie należała do szybkich. Obecnie przerobiłem ją i skompilowałem kompilatorem MCODER 2, co nadało jej dynamiki – przesuwanie kafelek nawet musiałem zwalniać poleceniem PAUSE, aby był widoczny efekt ruchu.
Pobierz plik – MINEFIELD.P
MINEFIELD jest adaptacją gry POLE MINOWE na ZX81. Zadanie jest proste. Jako saper musisz przejść przez pole minowe od lewego dolnego narożnika do górnego prawego. Na polu znajdują się niewidoczne miny. Jednakże posiadasz urządzenie do wykrywania min. Jeśli mina (lub miny) znajduje się w jednym z przylegających do ciebie pól od góry, dołu, z lewa lub z prawa, to na spodzie ekranu pojawi się ostrzeżenie. Jeśli wejdziesz na minę, to kończysz karierę sapera.
Ruchem sapera sterują przyciski:
Q – góra, Z – dół, I – lewo, P – prawo
Program jest w całości napisany w czystym ZX81 BASIC, mimo to jest wystarczająco szybki.
Pobierz plik – SNAKE.P
Każdy programista powinien zaprogramować sobie grę typu WĄŻ, czyli SNAKE. Gra wykorzystuje strukturę kolejki, którą w ZX81 zrealizowałem na tablicach i indeksach. Zasady gry są bardzo proste – po planszy porusza się wąż, którym sterujesz standardowo:
Q – góra, Z – dół, I – lewo, P – prawo
Wąż zjada cyferki, które pojawiają się w losowych miejscach planszy. Po zjedzeniu cyferki wąż rośnie o tyle segmentów, ile wynosiła zjedzona cyfra. Im dłuższy staje się wąż, tym trudniej nim kierować. Gra kończy się, jeśli wąż uderzy w cokolwiek innego od cyferki.
Program skompilowany kompilatorem MCODER 2 – oryginał był nieco wolny. Teraz gra jest bardzo dynamiczna i wymaga niezłego refleksu od gracza. Przytrzymanie wciśniętego klawisza przyspiesza węża – chyba jest to efekt uboczny rozkazu PAUSE.
Pobierz plik – BANDW.P
Na samym początku lat 80-tych w moim mieście pojawiły się salony gier, w których umieszczono flipery oraz gry telewizyjne. Jedną z takich gier było DOMINO firmy ATARI.
W grze mogło uczestniczyć od jednego do dwóch graczy. W przypadku jednego gracza, drugim był komputer. Za pomocą prostej konsoli gracz układał na ekranie linie z kostek domina. Jeśli układane domina zderzyły się z czymkolwiek, to następował widowiskowy efekt przewracania się kostek.
Później postanowiłem odtworzyć tę grę na ZX81. Oczywiście kostki domina raczej odpadały, ponieważ do tego potrzebna była grafika o wysokiej rozdzielczości lub przynajmniej definiowany zestaw znaków, a zwykły ZX81 takich funkcji normalnie nie udostępniał. Dlatego zmieniłem nieco reguły – w mojej grze B and W uczestniczy tylko jeden gracz – biały. Czarnym graczem jest komputer. Gracze układają na ekranie swoje linie – białą i czarną. Początek linii zaznaczony jest gwiazdką. Sterowanie jest standardowe:
Q – góra, Z – dół, I – lewo, P – prawo
Jeśli początek linii gracza uderzy w cokolwiek, to runda się kończy i przeciwnik zdobywa punkt. Możliwe jest zderzenie czołowe obu graczy – wtedy obaj otrzymują równo po 1 punkcie. Gra kończy się, gdy jeden z graczy osiągnie wynik 12 punktów.
Była to moja ulubiona gra na ZX81. Jednakże pierwowzór w ZX81 BASIC nie należał do najszybszych, chociaż napisałem to tak, aby było grywalne. Teraz utworzyłem wersję skompilowaną za pomocą kompilatora MCODER 2 i wreszcie gra ta przypomina stare DOMINO na ATARI.
Pobierz plik – BOMBER.P
Kolejna gra zręcznościowa – BOMBER. Zasady są bardzo proste. Lecisz bombowcem i skończyło ci się paliwo. Zrzucasz bomby szybując nad miastem. Jeśli nie uda ci się zburzyć wszystkich domów, zginiesz. Bombę zrzucasz naciskając dowolny klawisz. Naraz można zrzucić tylko jedną bombę, więc celuj dobrze.
Gra pierwotnie była napisana w języku ZX81 BASIC. Teraz stary kod zyskał wigoru po przekompilowaniu kompilatorem MCODER 2. Drugą zaletą tej gry jest to, iż można ją wygrać!
Pobierz plik – MASTER.P
Pod koniec lat 70-tych ubiegłego wieku dużą popularność zdobyła gra logiczna MASTER MIND. W mojej wersji w grze uczestniczy jeden gracz – człowiek. Komputer losuje tajny kod zbudowany z 4 liter od A do F. Litery mogą się powtarzać w kodzie. Zadaniem gracza jest odgadnięcie kodu. W tym celu wprowadza on swoje kody, a komputer porównuje je z kodem tajnym. Jeśli na określonej pozycji w obu kodach jest ten sam znak, to gracz dostaje gwiazdkę. Jeśli dany znak występuje w kodzie tajnym, lecz na innej pozycji, to gracz dostaje pytajnik. Każdy znak jest klasyfikowany tylko jeden raz.
Sterowanie grą:
A, B, C, D, E,
F – wprowadzenie literki kodu
I – przesuw kursora w lewo
P – przesuw kursora w prawo
N/L – zatwierdzenie wprowadzonego kodu
1 – nowa gra
Gra była napisana w języku ZX81 BASIC i działała w miarę szybko. Prezentowana tutaj wersja jest skompilowana kompilatorem MCODER 2.
Pobierz plik – XO.P
Gra w Kółko i Krzyżyk jest bardzo prostą grą logiczną dla dwóch graczy znaną praktycznie każdemu. Wersja na ZX81 do postawienia kółka używa klawiszy w następującym układzie:
| Q | W | E |
| A | S | D |
| Z | X | C |
![]() |
Zespół Przedmiotowy Chemii-Fizyki-Informatyki w I Liceum Ogólnokształcącym im. Kazimierza Brodzińskiego w Tarnowie ul. Piłsudskiego 4 ©2026 mgr Jerzy Wałaszek |
Materiały tylko do użytku dydaktycznego. Ich kopiowanie i powielanie jest dozwolone pod warunkiem podania źródła oraz niepobierania za to pieniędzy.
Pytania proszę przesyłać na adres email:
Serwis wykorzystuje pliki cookies. Jeśli nie chcesz ich otrzymywać, zablokuj je w swojej przeglądarce.
Informacje dodatkowe.