Tekstowe Systemy OperacyjneAbyście docenili to, co macie
|
|
|
U zarania ery komputerów elektronicznych programowano ręcznie łącząc obwody
kilometrami przewodów, później nadeszły przełączniki, przyciski, mrugające
światełka i kart dziurkowane. W dalszej kolejności pojawiły się końcówki
dalekopisowe (głównie drukarki z klawiaturami podłączonymi do komputera) i w
końcu terminale z wyświetlaczem wideo. Początkowo wyświetlacze wideo naśladowały terminale dalekopisowe. Wypisywały strumienie znaków takich jak litery, cyfry i znaki interpunkcyjne na wyświetlaczu i przesuwały w górę tekst w stylu drukarkowym. Znaki reprezentowane były już przez kody cyfrowe, zatem nie było potrzeby przetwarzania ich kształtu na ekranie a jedynie zapamiętywania ich kodów. Kody znaków tworzące treść ekranu można było umieścić w bardzo małej ilości pamięci RAM (zwykle parę kilobajtów), a kształty graficzne każdej literki zapamiętywano w pamięciach ROM (do dzisiaj tak pracuje tryb tekstowy każdego komputera IBM PC). W tym czasie pamięci RAM, ROM oraz inne układy scalone były bardzo kosztowne. Ponieważ do przechowywania tekstu potrzeba niewiele pamięci RAM w przeciwieństwie do danych graficznych oraz z uwagi na dużą szybkość manipulowania kodami znaków, ten właśnie sposób okazał się bardzo ekonomicznym przy wyświetlaniu informacji wideo w owym czasie. Mikrokomputery oraz komputery biurowe szybko zaadoptowały taką metodę prezentacji danych na ekranach monitorowych. Poniżej przedstawiamy kilka przykładów aplikacji tekstowych: |
|
|
|
|
|
W celu utrzymania kompatybilności z terminalami TTY i szeregowymi wiele aplikacji ograniczało się do pracy na najniższym poziomie strumieni tekstowych. Ten typ środowiska znany jest pod nazwą "interfejsu wiersza poleceń" (command line interface). Pojawia się ponaglenie tekstowe i użytkownik musi wprowadzić jakiś rozkaz. Problemem z takim typem interfejsu jest to, iż zwykle istnieją tysiące rozkazów, każdy z innym zestawem opcji lub parametrów, które należy określić jako część polecenia. Użytkownik albo musiał się wyuczyć na pamięć ich wszystkich, albo ciągle wyszukiwać je w instrukcji. Z perspektywy programowania taki rodzaj środowiska może być całkiem potężny, ponieważ umożliwia mu łatwe i szybkie pobieranie wielu różnych rozkazów na różne sposoby. |
|
|
|
|
|
W czystym trybie tekstowym możliwa jest duża liczba różnych rodzajów gier. Powyższy przykład prezentuje interaktywną grę sf. Postać gracza sterowana jest przy pomocy małego słownika angielskich poleceń, a gra reaguje opisem wykonanych działań oraz otoczenia. Niestety, gra tego rodzaju wymaga dla współczesnych ludzi zbyt dużego procentu wykorzystania ich mózgu. |
|
|
|
|
|
Bardziej przyjazne aplikacje poleceń często oferowały swoim użytkownikom wizualną listę opcji menu, jak robi to aplikacja na powyższym zrzucie ekranu. W aplikacjach tego typu często należało wyuczyć się na pamięć wielu poleceń klawiszowych. |
|
|
|
|
|
Porzucenie koncepcji wyświetlania przesuwanego w górę tekstu i przejęcie bezpośredniej kontroli nad ekranem tekstowym pozwala na jeszcze potężniejsze interfejsy tekstowe. Oto widok ekranu Power Menu aplikacji zarządzającej dyskiem. Bardzo użyteczny program zarządzający. Sterowany jest on całkowicie z klawiatury przy wykorzystaniu klawiszy kursora do nawigacji oraz wizualnych list menu wywoływanych skrótami klawiszowymi. Istnieje więcej powłok dla DOS'a, niż mogę tutaj wymienić, a używano setek, być może tysięcy, programów zarządzających plikami z systemami menu. W zależności od sprzętu komputerowego interfejs tekstowy może posiadać specjalne znaki tekstowe. Na przykład na powyższym zrzucie ekranu widać znaki strzałek oraz znaki linii stosowane do rysowania drzewa katalogów. Niektóre systemy nawet pozwalają przeprogramować generator znaków. Znaki takie mogą być niezmiernie użyteczne w tworzeniu ładnych, tekstowych interfejsów użytkownika, które nawet konkurują z interfejsami graficznymi. |
|
|
|
|
|
Oto powłoka MS-DOS Shell, jeszcze jeden program zarządzania plikami pracujący w trybie tekstowym (opcjonalnie program ten może pracować w trybie graficznym, ale wygląda wtedy identycznie). Aplikacje pracujące w trybie tekstowym mogą posiadać wiele tych samych elementów wizualnych, co graficzne interfejsy użytkownika, np. przyciski, rozwijane w dół listy menu, wskaźniki myszki, pola tekstowe, pola list, nakładające się na siebie okna i inne. |
|
|
|
|
|
Norton Commander, inny popularny program zarządzania plikami (w środowisku Windows naśladuje go Windows Commander). |
|
|
|
|
| Oto klient Microsoft Exchange dla DOS, program poczty elektronicznej pracujący w trybie tekstowym. | |
|
|
|
| Visual Basic.... dla DOS! Ten widok ekranu demonstruje więcej kontrolek używanych w interfejsie graficznym, które mogą istnieć w środowisku trybu tekstowego. | |
|
|
|
|
W trybie tekstowym nawet można przeglądać strony WWW. Oto widok ekranu aplikacji Lynx, popularnej przeglądarki sieciowej pracującej tekstowo, która wyświetla witrynę Slashdot. W sumie technicznie rzecz biorąc strony WWW to tekst z okazjonalnie umieszczoną tu i tu grafiką. |
|
|
||
|
|
Tłumaczenie na język polski dla
I LO w Tarnowie zostało wykonane za pisemną zgodą
Nathana Linebacka z oryginalnej witryny internetowej
Graphical User Interfaces |
|