Serwis Edukacyjny
w I-LO w Tarnowie
Do strony głównej I LO w Tarnowie

Materiały dla uczniów liceum
 

  Wyjście       Spis treści       Wstecz       Dalej  

obrazek

Autor artykułu: mgr Jerzy Wałaszek

©2026 mgr Jerzy Wałaszek

74142 – licznik BCD z zatrzaskami i dekoderem BCD na kod 1 z 10

74142

Oznaczenie licznika/dekodera typu 74142

obrazek

Opis

Układ 74142 zawiera licznik dziesiętny w kodzie BCD, czterobitowy rejestr zatrzaskowy oraz dekoder BCD na 1 z 10 do sterowania lampami Nixie+ (ang. BCD Counter/4-Bit Latch/BCD Decoder/Driver). Układ ten pozwala zastąpić trzy układy scalone o równoważnej mu funkcji.

obrazek

Wewnętrzny licznik zbudowany jest z czterech przerzutników typu Master-Slave. Licznik jest bezpośrednio zerowany przez wejście CLR. Stan niski na tym wejściu wymusza ustawienie wyjść QA...QD w stan 0. Wyjście kaskadowe QD przyjmuje wtedy stan 1. Wyjście to służy do kaskadowego podłączenia następnej dekady liczącej. Umożliwia to proste tworzenie liczników n-cyfrowych. Zliczanie następuje przy dodatnim zboczu na wejściu CLK, gdy wejście CLR ma stan wysoki. Licznik liczy w kodzie BCD, zatem po zliczeniu 9 impulsów następny impuls zegarowy powoduje wyzerowanie licznika. Wyjścia QA...QD licznika są połączone wewnętrznie z wejściami A...D rejestru zatrzaskowego, który jest sterowany przez wejście STRB. Stan niski na tym wejściu powoduje, że dane z wejść rejestru są przekazywane na jego wyjścia, gdzie trafiają do dekodera. Gdy wejście STRB przechodzi w stan wysoki, na wyjściach QA...QD rejestru zatrzaskowego zostaje zapamiętany ostatni stan. Wyjście QD nie jest zapamiętywane w rejestrze i zmienia się zgodnie ze stanem licznika. Dekoder dekoduje stan swoich wejść A...D na stan niski na wyjściach 0...9, które sterują lampami Nixie+ (lampy Nixie+ wyświetlają cyfry dziesiętne). Pozostałe wyjścia dekodera znajdują się w stanie nieaktywnym.

Wszystkie wejścia układu 74142 są buforowane i mają obciążenie jednej standardowej bramki TTL.

Tabelka stanów dekodera typu 74142

Wejścia Wyjścia
CLK CLR STRB 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 QD
X 0 0 n n n n n n n n n n 1
1 1 0 n 0 n n n n n n n n 1
2 1 0 n n 0 n n n n n n n 1
3 1 0 n n n 0 n n n n n n 1
4 1 0 n n n n 0 n n n n n 1
5 1 0 n n n n n 0 n n n n 1
6 1 0 n n n n n n 0 n n n 1
7 1 0 n n n n n n n 0 n n 1
8 1 0 n n n n n n n n 0 n 0
9 1 0 n n n n n n n n n 0 0
10 1 0 0 n n n n n n n n n 1
11 1 0 n 0 n n n n n n n n 1
12 1 0 n n 0 n n n n n n n 1
13 1 1 n n 0 n n n n n n n 1

n - wyjście znajduje się w stanie nieaktywnym

Obudowa DIL-16

obrazek

Wybrane parametry elektryczne

  Opis parametru 74142 Jednostka
VCC Napięcie zasilania 4,75...5,25 V
VIH Napięcie wejściowe dla stanu 1 2 V
VIL Napięcie wejściowe dla stanu 0 0,8 V
VOH Napięcie wyjściowe dla stanu 1 na QD 2,4...3,4 V
VOL Napięcie wyjściowe dla stanu 0 na QD 0,2...0,4 V
VO(on) Napięcie wyjściowe w stanie włączonym 2,5 V
VO(off) Napięcie wyjściowe w stanie wyłączonym 60 V
IOH Prąd wyjściowy w stanie 1 na QD -0,4 mA
IOL Prąd wyjściowy w stanie 0 na QD 8 mA
IO(off) Prąd wyjściowy w stanie wyłączonym 50 µA
IIH Prąd wejściowy w stanie 1 40 µA
IIL Prąd wejściowy w stanie 0 -1,6 mA
ICC Prąd zasilania 68...102 mA
TA Zakres temperatur pracy 0...70 °C
fclock Częstotliwość zegara 0...20 MHz
tw(clock) Szerokość impulsu zegarowego stan 1 15 ns
stan 0 35
tw(clear) Szerokość impulsu zerującego 25 ns
tw(strobe) Szerokość impulsu STROBE 20 ns
tsu Czas zerowania wyjść licznika 25 ns
tstrobe Czas zapamiętywania rejestru 45 ns

do podrozdziału  do strony 

Zespół Przedmiotowy
Chemii-Fizyki-Informatyki

w I Liceum Ogólnokształcącym
im. Kazimierza Brodzińskiego
w Tarnowie
ul. Piłsudskiego 4
©2026 mgr Jerzy Wałaszek

Materiały tylko do użytku dydaktycznego. Ich kopiowanie i powielanie jest dozwolone pod warunkiem podania źródła oraz niepobierania za to pieniędzy.
Pytania proszę przesyłać na adres email: i-lo@eduinf.waw.pl
Serwis wykorzystuje pliki cookies. Jeśli nie chcesz ich otrzymywać, zablokuj je w swojej przeglądarce.

Informacje dodatkowe.